Wyposażenie zgodne z podstawą programową przechodzi we wniosku bez dyskusji. Sprzęt ponad podstawę trzeba uzasadnić. Dlatego przed wpisaniem symulatora do projektu warto sprawdzić, co o symulacji mówi podstawa dla danego zawodu. Przejrzeliśmy „warunki realizacji kształcenia” w zawodach, w których szkoły najczęściej kupują symulatory i aplikacje VR. Stan na 30 września 2026 roku.
Sześć branż, trzy sytuacje
| Branża | Co mówi podstawa | Sytuacja |
|---|---|---|
| Transport drogowy | Stanowisko każdego ucznia z „oprogramowaniem symulującym technikę jazdy”; symulatory tachografów; dostęp do jazdy w warunkach specjalnych albo symulatora takiej jazdy | Symulacja wymieniona wprost |
| Rolnictwo | „oprogramowanie symulujące pracę maszyn i urządzeń rolniczych” oraz pracę pojazdów silnikowych | Symulacja wymieniona wprost |
| Kolej | Stanowiska z „oprogramowaniem symulacyjnym do prowadzenia ruchu kolejowego”, symulatory urządzeń sterowania ruchem | Wymieniona wprost, ale dla ruchu i sterowania |
| Motoryzacja | Oprogramowanie do „symulacji pracy urządzeń elektrycznych i elektronicznych”; efekt: uczeń „stosuje procedurę odłączania układu wysokiego napięcia” | Częściowo wprost, częściowo z efektu |
| Porty i terminale | „modele” wózków, suwnic, żurawi i pojazdów do przenoszenia kontenerów | Modele, nie symulatory |
| Logistyka i magazyn | W wyposażeniu pracowni nie ma wózka ani symulatora; efekt: uczeń „stosuje urządzenia transportu bliskiego do przemieszczania zapasów w magazynie” | Tylko z efektu kształcenia |
Dla transportu drogowego to brzmienie obowiązujące od 1 września 2026 roku, dla części zawodów motoryzacyjnych od 1 września 2024 roku. Klasy, które zaczęły naukę wcześniej, kończą ją według poprzedniej podstawy.
Sytuacja 1: symulacja wymieniona wprost
Wniosek powołuje załącznik, kwalifikację i nazwę pracowni z podstawy, a symulator albo oprogramowanie jest pozycją wyposażenia tej pracowni. Uzasadnienie zajmuje jedno zdanie. Tak jest z symulatorem nauki jazdy w technikum transportu drogowego i z oprogramowaniem symulującym pracę maszyn w szkole rolniczej.
Warto przepisać sformułowanie z podstawy dosłownie. Oceniający porównuje słowa, nie intencje.
Sytuacja 2: symulacja wynika z efektu kształcenia
Podstawa nie wymienia urządzenia, ale wymaga umiejętności, której bez niego nie da się bezpiecznie przećwiczyć. Trzy przykłady:
- Wysokie napięcie w pojeździe. Uczeń ma stosować procedurę odłączania układu wysokiego napięcia. Ćwiczenie jej na sprawnym aucie elektrycznym z całą klasą jest trudne do zorganizowania. Piszemy o tym w tekście Praca przy baterii pojazdu elektrycznego w VR.
- Agregatowanie ciągnika. Według podstawy dla zawodów rolniczych uczeń „wykonuje agregatowanie ciągnika z maszynami”. Więcej w artykule Podłączanie maszyn do ciągnika w VR.
- Transport bliski w magazynie. Technik logistyk i magazynier-logistyk mają stosować urządzenia transportu bliskiego, a szkoła zwykle nie ma ani wózka, ani placu.
We wniosku trzeba wtedy przywołać efekt kształcenia z numerem jednostki i pokazać, że dziś szkoła realizuje go tylko opisowo.
Sytuacja 3: sprzęt ponad podstawę
Symulator suwnicy albo reach stackera w technikum o profilu portowym jest czymś więcej niż „model” z podstawy. To nie przekreśla zakupu, ale wymaga uzasadnienia przez diagnozę szkoły i rekomendację pracodawców. Argumentem jest to, że model pokazuje budowę urządzenia, a stanowisko do ćwiczeń pozwala wykonać operację. Jak takie uzasadnienie ułożyć, opisujemy w tekście Jak uzasadnić symulator we wniosku o dofinansowanie.
Dwie rzeczy, o których warto wiedzieć
W podstawach nie ma słowa „VR”. W zawodach, które przejrzeliśmy, nie pada ani „rzeczywistość wirtualna”, ani „gogle”. Aplikację VR warto więc opisywać językiem podstawy: jako oprogramowanie symulujące albo środek dydaktyczny do konkretnego efektu, a gogle jako sprzęt potrzebny do jego uruchomienia.
Egzamin zawodowy nie odbywa się na symulatorze. W kwalifikacjach logistycznych oraz w większości transportowych i kolejowych część praktyczna polega na sporządzeniu dokumentacji. W motoryzacji i rolnictwie zdający pracuje na prawdziwym pojeździe lub maszynie. Symulator służy nauczaniu, nie egzaminowi, i tak należy go opisywać we wniosku.
Jak sprawdzić swoją podstawę
- Znajdź rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 16 maja 2019 r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego, w tekście z aktualnymi zmianami.
- Otwórz załącznik dla swojej branży: motoryzacyjna to numer 17, rolno-hodowlana 24, spedycyjno-logistyczna 26, transport drogowy 29, transport kolejowy 30.
- Przy swoim zawodzie odszukaj część „Warunki realizacji kształcenia w zawodzie”. Tam jest lista pracowni z wyposażeniem.
- Wypisz dosłowne sformułowania, do których pasuje planowany sprzęt. Jeśli nie pasuje żadne, przejdź do efektów kształcenia.
Podstawy zmieniają się częściej, niż się wydaje: w latach 2024 i 2026 zmieniono brzmienie dla motoryzacji i transportu drogowego. Przed złożeniem wniosku sprawdź tekst obowiązujący dla klas, których dotyczy projekt.
Najczęstsze pytania
Czy podstawa programowa wymaga symulatora w technikum logistycznym?
Nie. W wyposażeniu pracowni dla technika logistyka i magazyniera-logistyka nie ma wózka ani symulatora. Zakup uzasadnia się efektem kształcenia.
W których zawodach symulacja jest wymieniona wprost?
W transporcie drogowym, w zawodach rolniczych i kolejowych, a w motoryzacji częściowo.
Czy egzamin zawodowy zdaje się na symulatorze?
Nie. W przejrzanych kwalifikacjach część praktyczna polega na sporządzeniu dokumentacji albo na pracy przy prawdziwym pojeździe lub maszynie.
